(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఉద్యోగపర్వ - అధ్యాయ 034

॥ శ్రీః ॥
5.34. అధ్యాయః 034
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Topics
ధృతరాష్ట్రేణ దుర్యోధనాదిశ్రేయస్సాధనప్రశ్నే విదురేణ నీతికథనపూర్వకం యుధిష్ఠిరాయ రాజ్యదానస్య తత్సాధనత్వకథనం ॥ 1 ॥
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Text

ధృతరాష్ట్ర ఉవాచ। 5-34-0x(3450)(32836)
జాగ్రతో దహ్యమానస్య యత్కార్యమనుపశ్యసి।
తద్బ్రూహి త్వం హి నస్తాత ధర్మార్థకుశలః శుచిః ॥ 5-34-1(32837)
తస్మాద్యథావద్విదుర ప్రశాధి
ప్రజ్ఞాపూర్వం సర్వమజాతశత్రోః।
యన్మన్యసే పథ్యమదీనసత్వ
శ్రేయస్కరం బ్రూహి తద్వై కురూణాం ॥ 5-34-2(32838)
పాపాశంకీ పాపమేవానుపశ్యన్
పృచ్ఛామి త్వాం వ్యాకులేనాత్మనాహం ।
కజే తన్మే బ్రూహి తత్పం యథావ-
న్మనీషితం సర్వమజాతశత్రోః ॥ 5-34-3(32839)
విదుర ఉవాచ। 5-34-4x(3451)
శుభం వా యది వా పాపం ద్వేష్యం వా యది వా ప్రియం।
నాపృష్టః కస్యచిద్బ్రూయాద్యః స నేచ్ఛేత్పరాభవం ॥ 5-34-4(32840)
తస్మాద్వక్ష్యామి తే రాజన్హితం యత్స్యాన్కురూన్ప్రతి।
వచః శ్రేయస్కరం ధర్ంయం బ్రువతస్తన్నిబోధ మే ॥ 5-34-5(32841)
మిథ్యోపేతాని కర్మాణి సిద్ధ్యేతాదీని భారత।
అనుపాయప్రయుక్తాని మా స్మ తే....మనః కృథాః ॥ 5-34-6(32842)
తథైవ యోగవిహితం యత్తు కర్మ న సిధ్యతి।
ఉపాయయుక్తం మేధావీ న తత్ర గ్లపయేన్మనః ॥ 5-34-7(32843)
అనుబంధానవేక్షేత సానుబంధేషు కర్మసు।
సంప్రధార్య చ కుర్వీత సహసా న సమాచరేత్ ॥ 5-34-8(32844)
అనుబంధం చ సంప్రేక్ష్య విపాకం చైవ కర్మణాం।
ఉత్థానమాత్మనశ్చైవ ధీరః కుర్వీత వా న వా ॥ 5-34-9(32845)
యః ప్రమాణం న జానాతి స్థానే వృద్ధౌ తథా క్షయే।
కోశే జనపదే దండే న స రాజ్యేఽవతిష్ఠతే ॥ 5-34-10(32846)
యస్త్వేతాని ప్రమాణాని యథోక్తాన్యనుపశ్యతి।
యుక్తో ధర్మార్థయోర్జ్ఞానే స రాజ్యమధిగచ్ఛతి ॥ 5-34-11(32847)
న రాజ్యం ప్రాప్తమిత్యేవ వర్తితవ్యమసాంప్రతం।
శ్రియం హ్యవినయో హంతి జరా రూపమివోత్తమం ॥ 5-34-12(32848)
భక్ష్యోత్తమప్రతిచ్ఛన్నం మత్స్యో బడిశమాయసం।
అన్నాభిలాషీ గ్రసతే నానుబంధమవేక్షతే ॥ 5-34-13(32849)
యచ్ఛక్యం గ్రసితుం గ్రస్యం గ్రస్తం పరిణమేచ్చ యత్।
హితం చ పరిణామే యత్తదాద్యం భూతిమిచ్ఛతా ॥ 5-34-14(32850)
వనస్పతేరపక్వాని ఫలాని ప్రచినోతి యః।
స నాప్నోతి రసం తేభ్యో బీజం చాస్య వినశ్యతి ॥ 5-34-15(32851)
యస్తు పక్వముపాదత్తే కాలే పరిణతం ఫలం।
ఫలాద్రసం స లభతే బీజాచ్చైవ ఫలం పునః ॥ 5-34-16(32852)
యథా మధు సమాదత్తే రక్షన్పుష్పాణి షట్పదః।
తద్వదర్థాన్మనుష్యేభ్య ఆదద్యాదవిహింసయా ॥ 5-34-17(32853)
పుష్పం పుష్పం విచిన్వీత మూలచ్ఛేదం న కారయేత్ ।
మాలాకార ఇవారామే న యథాంగారకారకః ॥ 5-34-18(32854)
కిం ను మే స్యాదిదం కృత్వా కిం ను మే స్యాదకుర్వతః।
ఇతి కర్మాణి సంచింత్య కుర్యాద్వా పురుషో న వా ॥ 5-34-19(32855)
అనారభ్యా భవంత్యర్థాః కేచిన్నిత్యం యథాఽగతాః ।
కృతః పురుషకారోఽహి భవేద్యేషు నిరర్థకః ॥ 5-34-20(32856)
` అనర్థే చైవ నిరతమర్థే చైవ పరాఙ్భుఖం।
న తం భర్తారమిచ్ఛంతి షంఢం పతిమివ స్త్రియః ॥ 5-34-21(32857)
ప్రసాదో నిష్ఫలో యస్య క్రోధశ్చాపి నిరర్థకః।
న తం భర్తారమిచ్ఛంతి షంఢం పతిమివ స్త్రియః ॥ 5-34-22(32858)
కాంశ్చిదర్థాన్నరః ప్రాజ్ఞో లఘుమూలాన్మహాఫలాన్ ।
క్షిప్రమారభతే కర్తుం న దీర్ఘయతి తాదృశాన్ ॥ 5-34-23(32859)
ఋజు పశ్యతి యః సర్వం చక్షుషా ను పిబన్నివ ।
ఆసీనమపి తూష్ణీకమనురజ్యంతి తం ప్రజాః ॥ 5-34-24(32860)
సుపుష్పితః స్యాదఫలః ఫలితః స్యాద్దురారుహః ।
అపక్వః పక్వసంకాశో న తు శీర్యేత కర్హిచిత్ ॥ 5-34-25(32861)
చక్షుషా మనసా వాచా కర్మణా చ చతుర్విధం।
ప్రసాదయతి యో లోకం తం లోకోఽనుప్రసీదతి ॥ 5-34-26(32862)
యస్మాత్రస్యంతి భూతాని మృగవ్యాధాన్మృగా ఇవ।
సాగరాంతామపి మహీం లబ్ధ్వా స పరిహీయతే ॥ 5-34-27(32863)
పితృపైతామహం రాజ్యం ప్రాప్యాపి స్వేన కర్మణా।
వాయురభ్రమివాసాద్య భ్రంశయత్యనయే స్థితః ॥ 5-34-28(32864)
ధర్మమాచరతో రాజ్ఞః సద్భిశ్చరితమాదితః।
వసుధా వసుసంపూర్ణా వర్ధతే భూతివర్ధనీ ॥ 5-34-29(32865)
అథ సంత్యజతో ధర్మమధర్మం చానుతిష్ఠతః।
ప్రతిసంవేష్టతే భూమిరగ్నౌ చర్మాహితం యథా। 5-34-30(32866)
య ఏవ యత్నః క్రియతే పరరాష్ట్రవిమర్దనే।
స ఏవ యత్నః కర్తవ్యః స్వరాష్ట్రపరిపాలనే । 5-34-31(32867)
ధర్మేణ రాజ్యం విందేత ధర్మేణ పరిపాలయేత్।
ధర్మమూలాం శ్రియం ప్రాప్య న జహాతి న హీయతే ॥ 5-34-32(32868)
అప్యున్మత్తాత్ప్రలపతో బాలాచ్చ పరిజల్పతః।
సర్వతః సారమాదద్యాదశ్మభ్య ఇవ కాంచనం ॥ 5-34-33(32869)
సువ్యాహృతాని మహతాం సుకృతాని తతస్తతః।
సంచిన్వంధీర ఆసీత శిలాహారీ శిలం యథా ॥ 5-34-34(32870)
గంధేన గావః పశ్యంతి వేదైః పశ్యంతి బ్రాహ్మణాః ।
చారైః పశ్యంతి రాజానశ్చక్షుర్భ్యామితరే జనాః ॥ 5-34-35(32871)
భూయాంసం లభతే క్లేశం యా గౌర్భవతి దుర్దుహా ।
అథ యా సుదుఘా రాజన్నైవ తాం వితుదంత్యపి ॥ 5-34-36(32872)
యదతప్తం ప్రణమతి న తత్సంతాపమర్హతి।
యచ్చ స్వయం నతం దారు న తత్సంనామయేద్బుధః ॥ 5-34-37(32873)
ఏతయోపమయా ధీరః సన్నమేత బలీయసే।
ఇంద్రాయ స ప్రణమతే నమతే యో బలీయసే ॥ 5-34-38(32874)
పర్జన్యనాథాః పశవో రాజానో మంత్రిబాంధవాః।
పతయో బాంధవాః స్త్రీణాం బ్రాహ్మణా వేదబాంధవాః ॥ 5-34-39(32875)
సత్యేన రక్ష్యతే ధర్మో విద్యా యోగేన రక్ష్యతే ।
మృజయా రక్ష్యతే రూపం కులం వృత్తేన రక్ష్యతే ॥ 5-34-40(32876)
మానేన రక్ష్యతే ధాన్యమశ్వాన్రక్షేదనుక్రమాత్।
అభీక్ష్ణదర్శనాద్గావః స్త్రియో రక్ష్యాః కుచేలతః ॥ 5-34-41(32877)
న కులం వృత్తహీనస్య ప్రమాణమితి మే మతిః।
అంతేష్వపి హి జాతానాం వృత్తమేవ విశిష్యతే ॥ 5-34-42(32878)
య ఈర్షుః పరవిత్తేషు రూపే వీర్యే కులాన్వయే ।
సుఖసౌభాగ్యసత్కారే తస్య వ్యాధిరనంతకః ॥ 5-34-43(32879)
అకార్యకరణాద్భీతః కార్యాణాం చ వివర్జనాత్।
అకాలే మంత్రభేదాచ్చ యేన మాద్యేన్న తత్పిబేత్ ॥ 5-34-44(32880)
విద్యామదో ధనమదస్తృతీయోఽభిజనో మదః।
మదా ఏతేఽవలిప్తానామేత ఏవ సతాం దమాః ॥ 5-34-45(32881)
అసంతోఽభ్యర్థితాః సద్భిః క్వచిత్కార్యే కదాచన।
మన్యంతే సంతమాత్మానమసంతమపి విశ్రుతం ॥ 5-34-46(32882)
గతిరాత్మవతాం సంతః సంత ఏవ సతాం గతిః ।
అసతాం చ గతిః సంతో న త్వసంతః సతాం గతిః ॥ 5-34-47(32883)
జితా సభా వస్త్రవతా మిష్టాశా గోమతా జితా।
అధ్వా జితో యానవతా సర్వం శీలవతా జితం ॥ 5-34-48(32884)
శీలం ప్రధానం పురుషే తద్యస్యేహ ప్రణశ్యతి।
న తస్య జీవితేనార్థో న ధనేన న బంధుభిః ॥ 5-34-49(32885)
ఆఢ్యానాం మాంసపరమం మధ్యానాం గోరసోత్తరం।
తైలోత్తరం దరిద్రాణాం భోజనం భరతర్షభ ॥ 5-34-50(32886)
సంపన్నతరమేవాన్నం దరిద్రా భుంజతే సదా।
శ్రుత్స్వాదుతాం జనయతి సా చాఢ్యేషు సుదుర్లభా ॥ 5-34-51(32887)
ప్రాయేణ శ్రీమతాం లోకే భోక్తుం శక్తిర్న విద్యతే।
జీర్యంత్యపి హి కాష్ఠాని దరిద్రాణాం మహీపతే ॥ 5-34-52(32888)
అవృత్తిర్భయమంత్యానాం మధ్యానాం మరణాద్భయం ।
ఉత్తమానాం తు మర్త్యానామవమానాత్పరం భయం ॥ 5-34-53(32889)
ఐశ్వర్యమదపాపిష్ఠా మదాః పానమదాదయః ।
ఐశ్వర్యమదమత్తో హి నో పతిత్వాఽవబుధ్యతే ॥ 5-34-54(32890)
ఇంద్రియౌరింద్రియార్థేషు వర్తమానైరనిగ్రహైః ।
తైరయం తాప్యతే లోకో నక్షత్రాణి గ్రహైరివ ॥ 5-34-55(32891)
యో జితః పంచవర్గేణ సహజేనాత్మకర్షిణా ।
ఆపదస్తస్య వర్ధంతే శుక్లపక్ష ఇవోడురాట్ ॥ 5-34-56(32892)
అవిజిత్య య ఆత్మానమమాత్యాన్విజిగీషతే ।
అమిత్రాన్వా జితామాత్యః సోఽవశః పరిహీయతే ॥ 5-34-57(32893)
ఆత్మానమేవ ప్రథమం ద్వేష్యరూపేణ యోజయేత్ ।
తతోఽమాత్యానమిత్రాంశ్చ న మోఘం విజిగీషతే ॥ 5-34-58(32894)
వశ్యేంద్రియం జితామాత్యం ధృతదండం వికారిషు ।
పరీక్ష్యకారిణం ధీరమత్యంతం శ్రీర్నిషేవతే ॥ 5-34-59(32895)
రథః శరీరం పురుషస్య రాజ-
న్నాత్మా నియంతేంద్రియాణ్యస్య చాశ్వాః।
తైరప్రమత్తః కుశలీ సదశ్వై-
ర్దాంతైః సుఖం యాతి రథీవ ధీరః ॥ 5-34-60(32896)
ఏతాన్యనిగృహీతాని వ్యాపాదయితుమప్యలం।
అవిధేయా ఇవాదాంతాః సరథం సారథిం హయం ॥ 5-34-61(32897)
అనర్థమర్థతః పశ్యన్నర్థం చైవాప్యనర్థతః।
ఇంద్రియైరజితైర్బాలః సుదుఃఖం మన్యతే సుఖం ॥ 5-34-62(32898)
ధర్మార్థౌ యః పరిత్యజ్య స్యాదింద్రియవశానుగః ।
శ్రీప్రాణధనదారేభ్యః క్షిప్రం స పరిహీయతే ॥ 5-34-63(32899)
అర్థానామీశ్వరో యః స్యాదింద్రియాణామనీశ్వరః।
ఇంద్రియాణామనైశ్వర్యాదైశ్వార్యాద్భూశ్యతే హి సః ॥ 5-34-64(32900)
ఆత్మనాత్మానమన్విచ్ఛేన్మనోబుద్ధీంద్రియైర్యతైః ।
ఆత్మా హ్యేవాత్మనో బంధురాత్మైవ రిపురాత్మనః ॥ 5-34-65(32901)
బంధురాత్మాత్మనస్తస్య యేనైవాత్మాత్మనా జితః।
స ఏవ నియతో బంధుః స ఏవ నియతో రిపుః ॥ 5-34-66(32902)
క్షుద్రాక్షేణేవ జాలేన ఝపావపిహితావురూ।
కామశ్చ రాజన్క్రోధశ్చ తౌ ప్రజ్ఞానం విలుంపతః ॥ 5-34-67(32903)
సమవేక్ష్యేహ ధర్మార్థౌ సంభారాన్యోఽధిగచ్ఛతి।
స వై సంభృతసంభారః సతతం సుఖమేధతే ॥ 5-34-68(32904)
యః పంచాభ్యంతరాఞ్శత్రూనవిజిత్య మనోమయాన్।
జిగీషతి రిపూనన్యాన్రిపవోఽభిభవంతి తం ॥ 5-34-69(32905)
దృశ్యంతే హి మహాత్మానో బధ్యమానాః స్వకర్మభిః।
ఇంద్రియాణామనీశత్వాద్రాజానో రాజ్యవిభ్రమైః ॥ 5-34-70(32906)
అసంత్యాగాత్పాపకృతామపాపాం-
స్తుల్యో దండః స్పృశతే మిశ్రభావాత్।
శుష్కేణార్ద్రం దహ్యతే మిశ్రభావా-
త్తస్మాత్పాపైః సహ సంధిం న కుర్యాత్ ॥ 5-34-71(32907)
నిజానుత్పతతః శత్రూన్పశ్చ పంచప్రయోజనాన్।
యో మోహాన్న నిగృహ్ణాతి తమాపద్గ్రసతే నరం ॥ 5-34-72(32908)
అనసూయార్జవం శౌచం సంతోషః ప్రియవాదితా।
దమః సత్యమనాయాసో న భవంతి దురాత్మనాం ॥ 5-34-73(32909)
ఆత్మజ్ఞానమానాయాసస్తితిక్షా ధర్మనిత్యతా।
వాక్చైవ గుప్తా దానం చ నైతాన్యంత్యేషు భారత ॥ 5-34-74(32910)
ఆక్రోశపరివాదాభ్యాం విహింసంత్యబుధా బుధాన్।
వక్తా పాపముపాదత్తే క్షమమాణో విముచ్యతే ॥ 5-34-75(32911)
హింసా బలమసాధూనాం రాజ్ఞాం దండవిధిర్బలం ।
శుశ్రూపా తు వలం స్త్రీణాం క్షమా గుణవతాం బలం ॥ 5-34-76(32912)
వాక్సంయమో హి నృపతే సుదుష్కరతమో మతః।
అర్థవచ్చ విచిత్రం చ న శక్యం బహు భాషితుం ॥ 5-34-77(32913)
అభ్యావహతి కల్యాణం వివిధం వాక్ సుభాషితా ।
సైవ దుర్భాషితా రాజన్ననర్థాయోపపద్యతే ॥ 5-34-78(32914)
రోహతే సాయకైర్విద్ధం వనం పరశునా హతం।
వాచా దురుక్తం బీభత్సం న సంరోహతి వాక్క్షతం॥ 5-34-79(32915)
కర్ణినాలీకనారాచాన్నిర్హరంతి శరీరతః।
వాక్ఛశల్యస్తు న నిర్హర్తుం శక్యో హృదిశయో హి సః ॥ 5-34-80(32916)
వాక్సాయకా వదనాన్నిష్పతంతి
యైరాహతః శోచతి రాత్ర్యహాని।
పరస్య నామర్మసు తే పతంతి
తాన్పండితో నావసృజేత్పరేభ్యః ॥ 5-34-81(32917)
యస్మై దేవాః ప్రయచ్ఛంతి పురుషాయ పరాభవం।
బుద్ధిం తస్యాపకర్షంతి సోఽవాచీనాని పశ్యతి॥ 5-34-82(32918)
బుద్ధౌ కలుషభూతాయాం వినాశే ప్రత్యుపస్థితే।
అనయో నయసంకాశో హృదయాన్నాపసర్పతి ॥ 5-34-83(32919)
సేయం బుద్ధిః పరీతా తే పుత్రాణాం భరతర్షభ ।
పాండవానాం విరోధేన న చైనానవబుధ్యసే ॥ 5-34-84(32920)
రాజా లక్షణసంపన్నస్త్రైలోక్యస్యాపి యో భవేత్।
శిష్యస్తే శాసితా సోఽస్తు ధృతరాష్ట్ర యుధిష్ఠిరః ॥ 5-34-85(32921)
అతీవ సర్వాన్పుత్రాంస్తే భాగధేయపురస్కృతః।
తేజసా ప్రజ్ఞయా చైవ యుక్తో ధర్మర్థతత్త్వవిత్ ॥ 5-34-86(32922)
అనుక్రోశాదానృశంస్యాద్యోఽసౌ ధర్మభృతాం వరః।
గౌరవాత్తవ రాజేంద్ర బహూన్క్లేశాంస్తితిక్షతి ॥ ॥ 5-34-87(32923)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఉద్యోగపర్వణి ప్రజాగరపర్వణి చతుస్త్రింశోఽధ్యాయః ॥

Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Footnotes
5-34-1 దహ్యమానస్య చింతాగ్నినేతి ...... ॥
5-34-2 అజాతశత్రోః పధ్యే కురూణాం చ శ్రేయస్కరం ॥
5-34-3 పాపాశంకీ భావిదుఃఖాదుహ్రిజన్। పాపం స్వకృతం పర్వాపరాధం పశ్యన్ ॥
5-34-6 మిథ్యోపేతాని కపటద్యుతాదీని। అనుపప్యైః అసదపాయైః ప్రయుక్తాని దుఃఖఫలానీత్యర్థః ॥
5-34-8 అనుబంధాన్ ప్రయోజనాని ॥
5-34-12 అసాంప్రతం అయుక్తం యథా స్యాత్తథా న వర్తితవ్యం ॥
5-34-13 ముఖే ముష్టిమంతే మృత్యుదం కర్మ న కర్తవ్యమిత్యర్థః। అనుబంధే పశ్చాద్బంధం ॥
5-34-14 ఆద్యం భక్షణీయం ॥
5-34-18 అంగారకారకో హి మూలత ఉత్కృత్య కాష్ఠం దహతి । అంగార ఇంగాలః ॥
5-34-20 అనారభ్యాః ప్రబలైః సహ వైరాదయః। అగతాః కదాచిదప్యప్రాప్తాః ॥
5-34- 23 లఘుమూలాన్ అల్పోపాయనాన్ ॥
5-34- 25 సుపుష్పితః వాచా చక్షుషా చానుగ్రహం దర్శయన్నపి అఫలః స్యాత్।
భృత్యే న ధనేన వర్ధయేత్। సఫలోపి సన్ దురారుహః భృత్యవశ్యో న భవేత్। అపక్వ ఇతి।
అంతర్బలహీనోఽపి బలవత్తాం బహిః ప్రకాశయేదేవేత్యర్థః ॥
5-34-26 కర్మణా దానేన। లోకం భృత్యవర్గం ॥
5-34-29 ఆదితః ఆదికాలాత్ సద్భిరాచరితం ధర్మమాచరత ఇత్యన్వయః ॥
5-34-30 ప్రతిసంవేష్టతే సంకుచతి । బహుఫలం న ప్రయచ్ఛతీత్యర్థః ॥
5-34-32 న జహాతి శ్రియం ॥
5-34-34 సువ్యాహృతాని పాండిత్యవచనాని సుకృతాని తదుపదిష్టకర్మాణి। శిలం కణిశాద్యర్జనం ॥
5-34-40 యోగేన అభ్యాసేన। మృజయా ఉద్వర్తనేన ॥
5-34-41 అనుక్రమః వ్యాయామశిక్షాదిః । మానం ద్రోణాది ॥
5-34-42 ప్రమాణం ధర్మస్య కారణం ॥
5-34-44 అకాలే ఇష్టసిద్ధఏ ప్రాక్ భీతః స్యాత్।
యేన మాద్యేత్ లోభాదినా తన్న పిబేత్ నాశ్రయేత్ ॥
5-34-45 అభిజనః సహాయః ॥
5-34-51 సంపన్నం మిష్టం ॥
5-34-53 శీలాభావే సత్సు అవమానో మహాన్ క్లేశ ఇత్యాహ అవృత్తీతి ॥
5-34-54 ఐశ్వర్యమదః పాపిష్ఠో నిందితతమో యేభ్యస్తే పానమదాదయో మదాః ॥
5-34-55 ఇంద్రియార్థేషు శబ్దాదిషు గ్రహైః సూర్యాదిభిః ॥
5-34-56 పంచవర్గః శ్రోత్రాదిగణః ॥
5-34-58 ఆత్మానం మనః ॥
5-34-61 వ్యాపాదయితుం నాశయితుం। అవిధేయాః అవశాః ॥
5-34-62 అర్థతోఽర్థహేతోః। అనర్థతః అన్యాయతః ॥
5-34-67 క్షుద్రాక్షేణ సూక్ష్మఛిద్రేణ ప్రజ్ఞానం తౌ నాశయతః।
జాలమివ మహామీనావిత్యర్థః ॥
5-34-68 సమవేక్ష్య అనురుధ్య। సంభారాన్ జయసాధనాని ॥
5-34-70 రాజానో రావణాదయః। రాజ్యవిభ్రమైః ఐశ్వర్యవిలాసైః ।
స్వకర్మభిః సీతాహరణాదిభిః ॥
5-34-72 పంచ ఇంద్రియాణి పంచప్రయోజనాని శబ్దశ్రవణాదీని యేషాం తాన్।
ఉత్పతతః ఉత్పథేన గచ్ఛతః ॥
5-34-73 అనాయాసః అచాంచల్యం ॥
5-34-74 తితిక్షా ద్వంద్వసహనశీలతా।
వాక్గుప్తా అసంబద్ధప్రలాపాద్రక్షితా। అంత్యేషు నీచేషు ॥
5-34-75 ఆక్రోశో రూక్షభాషణం। పరివాదో నిందా ॥
5-34-77 వాక్యసంయమో నియతం వచనం।
విచిత్రం చమత్కారయుక్తం॥
5-34-79 బీభత్సం నిందితం యతో న సంరోహతి ॥
5-34-80 కర్ణీ కర్ణాకృతిఫలకో బాణః। నాలీకః నలికయా ప్రక్షేప్యో బాణః। నిర్హరంతి నిఃసారయంతి ॥
5-34-81 నామర్మసు కింతు మర్మస్యేవ ॥
5-34-82 అవాచీనాని నీచకర్మాణి ॥
5-34-85 శిష్యస్తే త్వదాజ్ఞకారీ। శాసితా పృథివ్యాః ॥
5-34-86 భాగధేయే రాజ్యాంశే పురస్కృతః
5-34-87 అనుక్రోశాత్ దయాలుత్వాత్। ఆనృశంస్యాత్ అక్రౌర్యాత్ ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.